De ondergrond bepaalt het resultaat, niet het doek
De meeste vloerschade die wij tegenkomen is geen materiaalfout. Het zijn losliggende naden, bollingen en afdrukken die zich aftekenen, en ze komen vrijwel allemaal van onder de vloer: te veel vocht in de dekvloer, of een ondergrond die niet vlak genoeg is voor wat erop komt.
Dat is vervelend nieuws en goed nieuws tegelijk. Vervelend, omdat het meestal pas zichtbaar wordt als de vloer er een half jaar ligt. Goed, omdat beide oorzaken vooraf meetbaar zijn, met twee getallen die in een half uur vaststaan.
Die twee getallen staan zelden in een bestek, en dat is precies waarom de discussie achteraf ontstaat. Hieronder staat wat ze betekenen, wie waarvoor verantwoordelijk is en wat u vooraf kunt vastleggen.
Restvocht: één meting, twee grenzen
Vocht dat nog in de dekvloer zit, moet ergens heen. Zit er een gesloten vloer overheen, dan komt het bij de lijm terecht, en daar verliest de verbinding het. Het gevolg is een vloer die loslaat of bol gaat staan, en dat is niet lokaal te herstellen.
De meting gaat met de CM-methode: een monster uit de dekvloer, in een drukvat met carbid, en de druk die ontstaat zegt hoeveel vocht erin zit. Dat is iets anders dan een elektronische meter, die alleen aan de oppervlakte kijkt en als indicatie bruikbaar is, niet als bewijs.
De grenswaarde hangt af van het type dekvloer, en bij vloerverwarming ligt hij lager. Dit zijn de gangbare waarden; het technisch blad van de lijm en de vloer is altijd leidend.
| Criterium | Cementgebonden dekvloerDe meest voorkomende | Anhydriet of calciumsulfaatGietvloerachtig, lichter van kleur |
|---|---|---|
| Restvocht zonder vloerverwarming | Maximaal 2,0 CM-% | Maximaal 0,5 CM-% |
| Restvocht met vloerverwarming | Maximaal 1,8 CM-% | Maximaal 0,3 CM-% |
| Minimale ouderdom | 28 dagen | 28 dagen |
| Gevoelig voor vocht na oplevering | Beperkt | Ja, blijft gevoelig |
| Voorbehandeling | Schuren en stofvrij maken | Schuren verplicht, sinterlaag eraf |
Vlakheid: de klasse die geldt als niemand iets afspreekt
Hoe vlak een vloer moet zijn, staat in NEN 2747. Die norm kent zeven klassen: in klasse 1 mag het hoogteverschil over een meter niet meer dan twee millimeter zijn, in klasse 7 mag dat twaalf millimeter zijn.
Hier zit de valkuil. Is er in het bestek niets over vlakheid afgesproken, dan geldt volgens die norm klasse 7, de ruwste. De aannemer levert dan precies wat is overeengekomen, en de kosten om de vloer alsnog vlak genoeg te maken voor een dunne, verlijmde afwerking komen bij de opdrachtgever terecht.
Voor projectvinyl, linoleum en tapijt op rol is twaalf millimeter per meter veel te ruw: elke oneffenheid tekent zich af in een dunne vloer, en bij strijklicht langs een gevel ziet u dat genadeloos. Spreek de klasse daarom af voordat de dekvloer wordt gestort, niet erna.
Zet de vlakheidsklasse in het bestek. Eén regel voorkomt de duurste discussie in het hele traject. Zonder die regel is klasse 7 geleverd volgens afspraak en is het egaliseren meerwerk voor uw rekening, ook al was het voor iedereen duidelijk wat voor vloer erop zou komen.
De oude vloer eruit, en wat daaronder zit
Bij een renovatie is het verwijderen van de oude vloer de grootste onbekende in de begroting. Losliggende tegels zijn in een uur weg; oud tapijt op lijm of een verlijmde pvc-laag is handwerk, en wat eronder tevoorschijn komt is vooraf niet te zien.
Lijmresten zijn daarbij het echte werk. Ze moeten eraf of ingesloten worden, want een nieuwe lijm hecht niet betrouwbaar op een oude. In een pand uit de jaren zeventig of tachtig speelt daarnaast dat oude vloerbedekking en lijm asbesthoudend kunnen zijn; dan geldt een eigen traject met onderzoek en gecertificeerde verwijdering.
- Wat ligt er nu Tegels, stroken, tapijt of een gietvloer bepaalt de methode en de uren.
- Hoe zit het vast Losliggend, verlijmd of op een ondertapijt; dat is het verschil tussen uren en dagen.
- Lijmresten en egalisatie Oude lijm moet eraf of ingesloten; nieuwe lijm hecht niet op oude.
- Bouwjaar van het pand Bij oudere panden hoort een asbestonderzoek voordat er iets verwijderd wordt.
Wat er klaar moet zijn voordat wij komen
Een legploeg die aankomt op een ruimte die nog niet klaar is, kost een dag en levert niets op. Deze vier punten bepalen of er die ochtend gewerkt kan worden, en ze zijn alle vier vooraf te regelen.
De temperatuur wordt daarbij het vaakst vergeten. Lijm en materiaal hebben een werktemperatuur nodig, en in een pand dat in de winter leegstaat is het daar te koud voor. Het materiaal moet bovendien in de ruimte zelf acclimatiseren voordat het verwerkt wordt.
Wat het voorwerk kost en waarom het bijna altijd apart geraamd wordt, staat in wat een PVC-vloer per m² kost. De eigenschappen van de vloer zelf staan op PVC projectvloeren en per ruimte op kantoorvloeren.
- Restvocht gemeten en vastgelegd Met de CM-methode, met het meetrapport erbij.
- Ruimte leeg en schoon Meubilair eruit, stof en gruis weg; wij vegen niet het pand.
- Werktemperatuur gehaald Verwarming aan, en het materiaal vooraf in de ruimte laten acclimatiseren.
- Overige afbouw klaar Schilderwerk, plafond en installatie eerst; de vloer is het laatste werk.
Beslisboom: kan er gelegd worden?
Vier vragen die bepalen of de vloer erop kan. Eén keer nee is al genoeg om de legdatum te verzetten; dat is goedkoper dan een vloer die loslaat.
Is de dekvloer minstens 28 dagen oud?
Zo nee → wachten, ongeacht wat een oppervlaktemeter aangeeft.
Is het restvocht met de CM-methode gemeten en vastgelegd?
Zo ja → u heeft bewijs, en bij schade is duidelijk waar het niet aan lag.
Staat er een vlakheidsklasse in het bestek?
Zo nee → dan geldt klasse 7 en komt het egaliseren voor uw rekening.
Is de ruimte leeg, schoon en op werktemperatuur?
Zo ja → de legploeg kan de ochtend benutten in plaats van wachten.